Thứ năm, 10/09/2015 | 08:52 GMT+7 - Xem: 34,920 |

Hoạt động đánh giá sự phù hợp tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật

Cùng với quá trình gia nhập Tổ chức Thương mại quốc tế WTO, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về quản lý chất lượng, đánh giá sự phù hợp ngày càng được hoàn thiện. Với sự ra đời của Luật Chất lượng sản phẩm hàng hóa, Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật, có thể nói, hệ thống văn bản pháp luật về quản lý chất lượng, đánh giá sự phù hợp đã đi vào đời sống của nhân dân, tổ chức và doanh nghiệp. Các cơ chế và các giải pháp quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa đã được xây dựng khá bài bản, chú trọng tới việc quản lý các nhóm sản phẩm có khả năng gây mất an toàn (sản phẩm, hàng hóa nhóm 2) cho nhân dân và nâng cao vai trò của tổ chức, cá nhân trong việc đảm bảo chất lượng sản phẩm, hàng hóa được sản xuất phù hợp với nhu cầu của xã hội, không ngừng cải tiến nâng cao năng suất, chất lượng cho sản phẩm, hàng hóa Việt Nam.
Các quy định của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật, Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa được xây dựng phù hợp với thông lệ quốc tế đã giúp cho hoạt động này dần đi vào nề nếp, có sự kiểm tra, giám sát của cơ quan nhà nước. Nhu cầu sử dụng dịch vụ đánh giá sự phù hợp ngày càng tăng đặc biệt đối với các tổ chức đánh giá sự phù hợp uy tín, có hệ thống quản lý bài bản phù hợp với các quy định pháp luật.
Theo quy định tại Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa, đánh giá sự phù hợp (bao gồm các hoạt động: thử nghiệm, chứng nhận, kiểm định, giám định) là hoạt động kỹ thuật nhằm xác định chất lượng của sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ do nhà sản xuất, kinh doanh cung cấp theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật tương ứng; tổ chức đánh giá sự phù hợp là tổ chức tiến hành hoạt động thử nghiệm, giám định, kiểm định, chứng nhận sự phù hợp của sản phẩm, hàng hóa, quá trình sản xuất, cung ứng dịch vụ phù hợp với tiêu chuẩn công bố áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật tương ứng. Như vậy, có thể thấy đánh giá sự phù hợp:
- Là cầu nối giữa tiêu chuẩn, quy chuẩn và chất lượng của sản phẩm, hàng hoá, giúp nhà sản xuất, người cung cấp, người tiêu dùng xác định được mức độ phù hợp của sản phẩm, hàng hoá so với các mức quy định trong tiêu chuẩn, quy chuẩn tương ứng nhằm thoả mãn yêu cầu của khách hàng;
- Là một trong các công cụ của hoạt động quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hoá của cơ quan quản lý nhà nước;
- Đem lại lợi ích cho nhà sản xuất, người cung cấp dịch vụ, người sử dụng hoặc tiêu dùng sản phẩm, dịch vụ;
- Là công cụ của quản lý nhà nước và tạo điều kiện cho phát triển bền vững kinh tế quốc tế;
- Là nền tảng của hoạt động quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa.
Bên cạnh đó, tổ chức đánh giá sự phù hợp đạt chuẩn mực quốc tế sẽ là nền tảng cho hoạt động kiểm tra, quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa trong nước; thúc đẩy sự thừa nhận lẫn nhau về kết quả đánh giá sự phù hợp giữa các nước trong khu vực, quốc tế. Các Thoả thuận thừa nhận lẫn nhau (MRAs) được ký kết là hoạt động quan trọng trong việc xoá bỏ rào cản kỹ thuật trong thương mại, thúc đẩy thuận lợi hoá thương mại quốc tế giữa Việt Nam và các nước khác, nhằm giúp doanh nghiệp giảm chi phí, thời gian xuất nhập khẩu hàng hóa, đặc biệt có tác dụng đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu các mặt hàng có tiềm năng của nước ta.
Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa đã phân công cụ thể trách nhiệm quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa cho các Bộ quản lý ngành, lĩnh vực. Căn cứ vào lĩnh vực được phân công quản lý, các Bộ quản lý ngành, lĩnh vực sẽ xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật về chỉ định tổ chức đánh giá sự phù hợp, về kiểm tra chất lượng sản phẩm, hàng hóa trong sản xuất, nhập khẩu... Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật quy định tiêu chuẩn là tự nguyện, quy chuẩn kỹ thuật là bắt buộc. Đối với sản phẩm, hàng hóa nhóm 1 (sản phẩm, hàng hóa không có khả năng gây mất an toàn) được quản lý trên cơ sở tiêu chuẩn do người sản xuất công bố áp dụng). Đối với sản phẩm, hàng hóa nhóm 2, việc quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa này được căn cứ trên cơ sở quy chuẩn kỹ thuật quốc gia do các Bộ quản lý ngành, lĩnh vực ban hành và tiêu chuẩn do người sản xuất công bố áp dụng. Việc thực hiện đánh giá sự phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia do tổ chức đánh giá sự phù hợp được các Bộ quản lý ngành, lĩnh vực chỉ định các thực hiện.
Các tổ chức đánh giá sự phù hợp có năng lực, đã được đăng ký lĩnh vực hoạt động theo quy định của pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa và đáp ứng yêu cầu quy định sẽ được các Bộ quản lý ngành, lĩnh vực xem xét, chỉ định thực hiện đánh giá sự phù hợp phục vụ quản lý nhà nước.
Cũng theo quy định tại Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa, hoạt động kiểm tra nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hóa và đánh giá sự phù hợp được phân định rõ ràng giữa khu vực quản lý nhà nước với khu vực sự nghiệp. Cơ quan kiểm tra chất lượng sản phẩm, hàng hoá ở trung ương là các tổng cục, cục thực hiện chức năng quản lý nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hoá hoặc cơ quan kiểm tra chất lượng ở địa phương là các sở, chi cục. Tổ chức đánh giá sự phù hợp chỉ đơn thuần là tổ chức cung cấp dịch vụ đánh giá giá sự phù hợp (thử nghiệm, giám định, chứng nhận, kiểm định) phục vụ quản lý nhà nước.
Đối với lĩnh vực thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ, hiện nay, Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Thông tư số 01/2009/TT-BKHCN quy định Danh mục sản phẩm, hàng hóa có khả năng gây mất an toàn (sản phẩm, hàng hóa nhóm 2) và 07 quy chuẩn kỹ thuật quốc gia để quản lý các sản phẩm, hàng hóa nhóm 2 như: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xăng, nhiên liệu điêzen và nhiên liệu sinh học (QCVN 1:2009/BKHCN); Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về mũ bảo hiểm cho người đi mô tô, xe máy (QCVN 2:2008/BKHCN; Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn đối với đồ chơi trẻ em ( QCVN 3:2009/BKHCN); Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn đối với thiết bị điện và điện tử ( QCVN 4:2009/BKHCN); Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thép làm cốt bê tông (QCVN 7:2011/BKHCN); Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) (QCVN 8:2012/BKHCN; Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về tương thích điện từ (EMC) đối với thiết bị điện và điện tử gia dụng và các mục đích tương tự (QCVN 9:2012/BKHCN).
Để thực hiện quản lý chất lượng đối với 07 quy chuẩn kỹ thuật quốc gia nói trên, Tổng cục TC ĐL CL (Bộ Khoa học và Công nghệ) đã chỉ định một số tổ chức đánh giá sự phù hợp thực hiện. Các tổ chức đánh giá sự phù hợp được chỉ định là các tổ chức được thành lập theo Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư, Luật Khoa học và Công nghệ. Như vậy, có thể thấy đối với hoạt động đánh giá sự phù hợp phục vụ quản lý nhà nước đã được xã hội hóa, các tổ chức đánh giá sự phù hợp có năng lực, đáp ứng yêu cầu quy định đều có thể đăng ký hồ sơ để được xem xét, chỉ định.

Website liên quan